Meteen naar de inhoud

In de aarde spitten om verdriet te verdrijven. De vlaktes is een mooie, weemoedige roman van Federico Falco

In De vlaktes van de Argentijnse schrijver Federico Falco keert een schrijver na de breuk met zijn geliefde terug naar het leven op het land. Dat levert een mooie, weemoedige roman op over rouw, oorsprong en de aard van het leven zelf.

‘Geen enkel woord temt het verdriet. Geen enkel woord verdrijft het. Geen enkel woord kan het echt uitdrukken.’ Die gedachten bekruipen de ik-verteller in De vlaktes, een schrijver die ontdekt dat taal – dat wat hem altijd grip gaf op de werkelijkheid – geen troost biedt voor het verdriet dat hem kwelt nadat zijn vriend Ciro hun relatie heeft beëindigd.

De tweeënveertigjarige schrijver Fede (een afkorting van Federico) is een achterkleinzoon van een Italiaan die vanwege de Eerste Wereldoorlog Piëmonte ontvluchtte en zich op de Argentijnse pampa vestigde. Stukje bij beetje maakten de overgrootvader en grootvader van de ik-verteller de aarde bruikbaar voor het telen van groente en andere gewassen. Maar ‘het beloofde land’ bleek een onbarmhartige, moeilijk te vullen leegte. Fede voelde zich als adolescent verstikt in die omgeving. Als schrijver en als jongen die op jongens viel, kon hij daar nooit echt zichzelf zijn.

Dat gevoel er nooit bij te horen, geen plek te hebben, verdween pas toen hij in Buenos Aires een relatie kreeg met Ciro. En juist daarom is de wond ook zo diep als Ciro na jaren nogal plotseling de relatie verbreekt.

Omdat schrijven niet meer lukt, neemt de verteller zijn intrek in een huisje op het platteland om daar een moestuin aan te leggen. Graven, spitten, zaaien, onkruid wieden, zaaibedden aanleggen – dat helpt om zijn hoofd leeg te maken en zijn gedachten te ordenen.

De dagen rijgen zich aaneen met het werk op het land, terwijl de weertypen en seizoenen verglijden. Net als zijn opa ‘dansend op het ritme van de muziek van het oogsten’, geeft het fysieke werk hem tijd voor reflectie op zijn relatie, zijn oorsprong, het leven en zichzelf.

Innerlijk landschap

De vlaktes doet qua stijl en thematiek denken aan auteurs als Cynan Jones en Jesús Carrasco. Niet de gebeurtenissen zijn leidend; de schoonheid van deze roman zit ‘m in de verfijning van de waarnemingen en de beschrijvingen van het innerlijke en uiterlijke landschap.

Falco’s zinnen zijn afgemeten, ontdaan van franje, en vaak onpersoonlijk geformuleerd, alsof de dingen slechts benoemd of opgesomd worden: ‘Aarde op je huid, aarde in je haar, stof in je oren, op je lippen, in je neus, op je tanden. Snot dat hard en zwart wordt. Het maisveld. De maisbladeren, hard, scherp en ruw als schuurpapier.’

Gaandeweg het verhaal, als de scherpste randen van het verdriet beginnen af te slijten, worden ook de zinnen zachter, ruimer. En wordt de diepte voelbaar die eronder verborgen ligt. 

Het leven vorm geven – letterlijk, met de handen in de aarde; figuurlijk, in woorden en verhalen – blijkt toch een manier om rust en vrede te vinden. Geen enkel woord kan het verdriet echt uitdrukken, zegt de ik-verteller. Maar met alle woorden die samen dit verhaal vormen is de schrijver daar toch in geslaagd.

Federico Falco, De vlaktes (222 p.)
Vertaald uit het Spaans door Eugenie Schoolderman
Koppernik, € 24,50

Waardeer dit artikel!

Blij met dit verhaal? Laat je waardering blijken met een kleine bijdrage! Zo help je onafhankelijke cultuurjournalistiek in stand houden. (Zie je geen knop hieronder, gebruik dan deze link: donatie!)

Vlot doneren
Doneer

Waarom doneren?

We zijn ervan overtuigd dat goede onderzoeksjournalistiek en deskundige achtergrondinformatie essentieel zijn voor een gezonde cultuursector. Daar is niet altijd plek en tijd voor. Cultuurpers wil die ruimte en tijd wel bieden, en voor iedereen GRATIS toegankelijk houden! Of je nu rijk bent, of arm. Dankzij donaties van lezers zoals jij kunnen we blijven bestaan. Zo bestaat Cultuurpers al sinds 2009!

Je kunt ook lid worden, dan zet je je eenmalige donatie om in blijvende steun!

A Quattro Mani

Fotograaf Marc Brester en journalist Vivian de Gier kunnen met elkaar lezen en schrijven – letterlijk. Als partners in crime reizen ze voor diverse media de wereld over, voor recensies van de mooiste literatuur en persoonlijke interviews met de schrijvers die ertoe doen. Voor de troepen uit en voorbij de waan van de dag.Bekijk alle berichten van deze auteur

Klein Lidmaatschap
175 / 12 Maanden
Speciaal voor organisaties met een omzet  of subsidie van minder dan 250.000 per jaar.
Geen storende banners
Een premium nieuwsbrief
5 proefabonnementen op de nieuwsbrief
Al onze podcasts
Meepraten over ons beleid
Inzage in de financiën
Exclusieve archieven
Zelf persberichten (laten) plaatsen
Eigen mastodon account op onze instance
Cultureel Lidmaatschap
360 / Jaar
Voor culturele organisaties
Geen storende banners
Een premium Nieuwsbrief
10 proefabonnementen op de nieuwsbrief
Al onze podcasts
Meepraten
Inzage in financiën
Exclusieve archieven
Zelf persberichten (laten) plaatsen
Eigen mastodon-account op onze instance
Samenwerking
Privé Lidmaatschap
50 / Jaar
Voor natuurlijke personen en zzp’ers.
Geen storende banners
Een premium nieuwsbrief
Al onze podcasts
Meepraten over ons beleid
Inzage in de financiën
Exclusieve archieven
Eigen mastodon account op onze instance
nl_NLNederlands