Meteen naar de inhoud

‘Ooit zal ik mezelf toestaan te huilen.’ Roberto Saviano maakte een graphic novel over zijn verwoeste leven na ‘Gomorra’

Sinds Roberto Saviano zijn boek Gomorra publiceerde en zich de haat van de Italiaanse maffia op de hals haalde, leeft hij ondergedoken. Hoe dat is, laat de graphic novel Ik leef nog messcherp zien en voelen.

Roberto Saviano is twaalf als hij van nabij meemaakt dat een man in zijn wijk wordt vermoord door de maffia. Vijftien jaar later publiceert hij een boek over de vete tussen twee Comorra-clans, die de straten van zijn buurt in een slagveld hebben veranderd. Na de publicatie van dit wereldberoemd geworden boek, Gomorra (2006), zijn de rapen gaar; de Comorra wil hem dood hebben en Saviano moet onderduiken en permanent worden bewaakt. ‘Alles zou hooguit een paar weken duren, zeiden ze, ik zou gauw weer naar huis kunnen. Er zijn vijftien jaar voorbijgegaan. 5475 dagen.’

Gevangen

In de graphic novel Ik leef nog, met prachtige illustraties van Asaf Hanuka, vertelt Saviano over wat er van zijn leven overbleef. En dat is bitter weinig, luidt de trieste conclusie. Saviano keerde nooit meer terug naar zijn eigen huis, kan nooit in zijn eentje een wandelingetje maken, geen biertje drinken op een terras. Een liefdesrelatie of een gezin, ook dat zit er niet in. Terwijl de criminelen vrij rondlopen, zit Saviano gevangen.

Aan de bedreigingen van de maffiosi raakt hij op een bepaalde manier gewend, ‘maar ik was er niet op voorbereid hoe gemeen fatsoenlijke mensen kunnen zijn’. Even wrang is het feit dat mensen die verklikken dat er een aanslag is gepland dat niet doen om hém te redden, maar om hun eigen hachje te redden.

Niet zwijgen

Saviano put moed uit woorden van lichtende voorbeelden. Zoals die van de directeur van het Franse satirische tijdschrift Charlie Hebdo, die omkwam bij de aanslag in 2015: ‘Liever staande sterven dan op mijn knieën leven.’ Of die van priester Giuseppe Diana, die in 1994 door de Camorra werd vermoord: ‘Uit liefde voor mijn volk zal ik niet zwijgen.’

Ook de Italiaanse journalist laat zich niet het zwijgen opleggen en spreekt zich in artikelen uit over maatschappelijke misstanden. Maar de prijs die hij daarvoor betaalt, is hoog. ‘Ooit zal ik mezelf toestaan om te huilen,’ schrijft hij in deze beklemmende en ontroerende graphic novel.

Om zijn woede, maar ook zijn verdriet en eenzaamheid het hoofd te kunnen bieden, is zijn lichaam verworden tot een pantser zodat hij niet hoeft te voelen. ‘Verdomde klootzakken, ik leef nog!’ schreeuwt hij zijn vijanden toe. Ja, inderdaad, hij leeft nog. Maar of je zijn leven nog wel leven kunt noemen, is maar zeer de vraag.

Goed om te weten Goed om te weten

Roberto Saviano en Asaf Hanuka, Ik leef nog (140 p.). Uit het Italiaans vertaald door Anne Tilleman en Wilfred Ploeg, Spectrum, € 24,99

Cultuurpers werkt anders. Jij bepaalt wat dit verhaal waard is!

Wat fijn dat je tot hier gelezen hebt. Je las inmiddels alweer verhalen van deze auteur. Laat je waardering blijken met een kleine donatie!

donatie
Doneer

Waarom doneren?

We zijn ervan overtuigd dat goede onderzoeksjournalistiek en deskundige achtergrondinformatie essentieel zijn voor een gezonde cultuursector. Daar is in kranten en andere oude en nieuwe media vaak geen plek en tijd voor. Cultuurpers wil die ruimte en tijd wel bieden, en we willen dat voor iedereen zo houden. Of je nu rijk bent, of arm. Daarom willen we deze site zo veel mogelijk gratis houden. Dat kost geld, veel geld. Dankzij donaties van lezers zoals jij kunnen we blijven bestaan, en beseffen we ook hoe belangrijk lezers ons vinden. We vinden het bovendien de best mogelijke manier om journalistiek onafhankelijk te houden. Zo bestaat Cultuurpers al sinds 2009: dankzij lezers die zo een beetje eigenaar worden van deze onmisbare plek!

Je kunt ook lid worden, dan zet je je eenmalige donatie om in blijvende steun!

A Quattro Mani

Fotograaf Marc Brester en journalist Vivian de Gier kunnen met elkaar lezen en schrijven – letterlijk. Als partners in crime reizen ze voor diverse media de wereld over, voor recensies van de mooiste literatuur en persoonlijke interviews met de schrijvers die ertoe doen. Voor de troepen uit en voorbij de waan van de dag.Bekijk alle berichten van deze auteur

Privé Lidmaatschap (maand)
5 / Maand
Voor natuurlijke personen en ZZP’ers.
Geen storende banners
Een speciale nieuwsbrief
Eigen mastodon-account
Toegang tot onze archieven
Klein Lidmaatschap (maand)
18 / Maand
Voor culturele instellingen met een omzet/subsidie van minder dan 250.000 euro per jaar
Geen storende banners
Een premium nieuwsbrief
Al onze podcasts
Eigen Mastodonaccount
Toegang tot archieven
Zelf persberichten (laten) plaatsen
Extra aandacht in berichtgeving
Groot Lidmaatschap (maand)
36 / Maand
Voor culturele instellingen met een omzet/subsidie van meer dan 250.000 euro per jaar.
Geen storende banners
Een speciale nieuwsbrief
Eigen Mastodonaccount
Toegang tot archieven
Deel persberichten met ons publiek
Extra aandacht in berichtgeving
Premium Nieuwsbrief (substack)
5 proefabonnementen
Al onze podcasts

Betalingen geschieden via iDeal, Paypal, Creditcard, Bancontact of Automatische Incasso. Wilt u liever handmatig betalen, op basis van een factuur vooraf, rekenen we 10€ administratiekosten

*Alleen bij een jaarlidmaatschap of na 12 maandelijkse betalingen

nl_NLNederlands