Ga naar de inhoud

Wijbrand Schaap

Cultuurjournalist sinds 1996. Werkte als toneelrecensent, columnist en verslaggever voor Algemeen Dagblad, Utrechts Nieuwsblad, Rotterdams Dagblad, Parool en regionale kranten via de Geassocieerde Pers Diensten. Interviews voor TheaterMaker, Theaterkrant Magazine, Ons Erfdeel, Boekman. Podcastmaker, experimenteert graag met nieuwe media. Cultuurpers heet het geesteskind dat ik in 2009 op de wereld zette. Levenspartner van Suzanne Brink huisgenoot van Edje, Fonzie en Rufus. Zoek en vind mij op Mastodon.

Het lijstje van onze lezers. Wat we allemaal nooit mogen vergeten van 2017.

Nou hebben we het hier niet zo op hypes en tradities, maar toch. De donkere dagen rond kerst zijn dit jaar wel erg donker, dus waarom niet iets met lijstjes. Dit jaar even geen lijstje van de redactie met toppers, maar willekeurige inzendingen van willekeurige lezers, in willekeurige, zij het licht alfabetische volgorde. Motto van de lezersvraag was: welke dingen… 

Winternachten Festival biedt de beste kans om grote schrijvers van dichtbij te zien. En Francis Broekhuijsen.

Vanaf 18 januari staat Den Haag in het teken van Winternachten. Dat is volgens ons het leukste literatuurfestival van het westen van Nederland. Het gaat dit jaar onder meer over Vrijheid, Gelijkheid en Broederschap, de lijfspreuk van de Franse Revolutie. Maar ook over Karl Marx. Onder het motto ‘we the people’ gaat het tijdens Winternachten dus over populisme en afscheiding,… 

De Raad voor Cultuur is op cursus Storytelling geweest. Het nieuwste advies van de Raad gaat dus alleen nog maar over verhalen. En over ruïnes.

Een van de leuke dingen van Frankrijk is dat het niet aangeharkt is. Op elk fietstochtje, of wandeling over dat overwoekerde pad dat zo mooi begon, kun je zomaar tegen een ruïne aanlopen. Zo’n ruïne waar wij hier in Nederland al gauw een attractie van zouden maken, als we het stukje onbeheerd vastgoed niet allang zouden hebben gesloopt om plaats… 

Leila Slimani en Fatma Aydemir: twee jonge schrijvers die mijn kijk op de wereld echt veranderen. Je kunt ze ontmoeten tijdens Winternachten 2018

Tijdens de komende editie van Writers Unlimited/Winternachten in Den Haag komen twee schrijfsters langs die met hun werk en hun succes voor spannend nieuws zorgen. Fatma Aydemir, journaliste uit Berlijn, schreef met ‘Ellebogen‘ een schurend debuut over een Turkse meid die wat minder goed op haar toekomst voorbereid is dan iedereen zou willen. De Parijse auteur Leila Slimani won in… 

Scene uit The Place To Be. Foto: Jochem Jurgens

Rollende stenen, gillende keukenmeiden, rookbommen en edelpunk: waarom de beginnende makers in Theater Kikkers Wintercollectie zo veel verrassingen bieden.

Twee mannen. Niet eens zo heel erg gespierd, niet eens zo heel erg stoer. Maar wat een dokwerkers. En wat een eenvoud om iets heel moois te vertellen. De een rolt zichzelf op als een steen en de ander rolt die steen een berg op. Die berg bestaat uit podiumdelen die elk zeker een halve meter in hoogte van elkaar… 

Jouman Fattal, volgend jaar op tv, nu al te zien in Kikker’s ‘Wintercollectie’

De Wintercollectie heet het, en het is een vijfdaags minifestival vol verrassingen. Het Utrechtse Theater Kikker heeft er inmiddels een traditie van gemaakt om elk jaar rond Sinterklaas voor een paar echte surprises te zorgen. 10 voorstellingen van jonge makers, van video-art, tot ruige dance performance, van een stille monoloog tot postdramatische cyberpunk, voldoende om elke theaterliefhebber even wakker te… 

Publiciteitsbeeld BOG. voor KID.

‘BOG.’ speelt ‘KID.’: hoe een simpele vraag aan het publiek tot spannend theater kan leiden.

Een verzameling makers zijn ze. Een collectie, maar geen collectief. Wat een ‘f’ niet al kan uitmaken. Taal is dus nogal een dingetje. En crowdsourcen is nogal iets. Deze makers verzamelen woorden van hun publiek, en geven die terug in een voorstelling. Dat is ‘BOG.’, een nog vrij jonge groep die probeert met taal theater te maken om ons aan… 

Subsidie Fonds Podiumkunsten leidt tot meer voorstellingen voor minder publiek

Op dit moment is het bedrag dat een podiumkunstgezelschap aan subsidie ontvangt afhankelijk van het aantal keren dat het speelt. Het Fonds Podiumkunsten, dat verantwoordelijk is voor die subsidie, heeft nu onderzocht wat daar het effect van is. Uit dat onderzoek blijkt dat gezelschappen steeds meer moeite hebben om van één productie voorstellingen te verkopen. Dat zorgt ervoor dat gezelschappen… 

Mirjam Koen, Adorno, waarom in godsnaam theater over Adorno?!

Beethoven en Bach brachten de ware muziek. Karl-Heinz Stockhausen de toekomst. De rest, van Beatles tot hoempa, was ‘jazz’, commercieel kapitalistisch en dus verderfelijk. Heel in het kort is dit waarvan we Theodor Adorno zouden moeten kennen. Paul R. Kooij speelt nu deze kunstfilosofische scherprechter in een voorstelling van Mirjam Koen. Net nu de mede op Adorno’s denken gebaseerde scheiding tussen… 

De huidige verdeling van de subsidies over genres en instellingen

Raad voor Cultuur: ‘Geen onderscheid meer tussen hoge en lage kunst.’ (en nog veel meer)

Muzikanten mogen niet langer tegen een hongerloontje optreden. Tenminste, niet als de club waarvoor ze werken, of waarin ze optreden, subsidie ontvangt. De Raad voor Cultuur stelt in een vandaag uitgebracht sectoradvies dat de structurele onderbetaling van werkers in de creatieve sector niet langer te handhaven is. ‘Als dat betekent dat er minder programma’s kunnen worden gemaakt (of dat er… 

Eindelijk: een stuk met echte visie van de Raad voor Cultuur

‘De BIS en de Rijksfondsen zijn door opeenvolgende ingrepen uitgekleed, gejuridiseerd en geamendeerd. Maar belangrijker nog dan dat, trends en ontwikkelingen in en rond het culturele leven stellen nieuwe eisen aan het cultuurbestel. Het is in meerdere opzichten niet meer bij de tijd.‘ Dat zegt de Raad voor Cultuur in de vandaag verschenen ‘verkenning’. Hierin zijn de contouren van de toekomst… 

Minister Ingid van Engelshoven (midden) superieur in eerste cultuurdebat (Foto: screenshot livestream Tweede Kamer)

Kamer: ‘Minister van Engelshoven heeft vuurdoop doorstaan.’ (waarom de VVD een nieuwe cultuurwoordvoerder moet zoeken)

Het debat over de cultuurbegroting 2017 op maandag 13 november was een verademing. Niet omdat er opeens veel meer geld uit enige hoge hoed kwam, maar wel omdat er een minister zat met visie. En met ruimte om die visie ook te kunnen uiten. Na zeven jaar vol duwen en trekken en afgewezen moties, kasschuifoperaties en fietsbelhandel was er eindelijk… 

10 miljoen terug. Van Engelshoven means business.

Dit is natuurlijk echt eigenlijk beter nieuws dan wat er al in het regeerakkoord stond. De vorig jaar bevochten 10 miljoen extra voor podiumkunstinstellingen die wel goed genoeg waren, maar onder de zaaglijn vielen wegens geld op, krijgen structureel geld erbij. Goed nieuws voor een paar clubs die het anders echt niet meer zouden rooien, zoals Orkater. Het goede nieuws… 

4 redenen waarom ‘cultureel ondernemerschap’ en subsidie niet samengaan.

Na afloop drong het eigenlijk pas goed door wat er mis was gegaan op No Man’s Land. Het evenement, een soort combinatie van netwerkborrel, symposium en megaworkshop is opgezet vanuit de beste bedoelingen. Initiatief van De Coöperatie, de club die we niet moeten verwarren met De Coöperatie. Die laatstgenoemde De Coöperatie zit in Amsterdam en is een samenwerkingsverband van freelance… 

Dit maakt The Dead Society tot zo’n geslaagde podcast: ruis.

Ik heb mezelf getrakteerd op zo’n noise cancelling headphone. Het ding produceert antigeluid om snelweg, koelkast en airco weg te filteren uit mijn dagelijkse leven. Zodat ik beter naar podcasts kan luisteren. Podcasts zoals die van The Dead Society. Waarbij ik er weer aan herinnerd wordt hoe belangrijk achtergrondruis van snelwegen, airco’s en ruisende bomen is. Radiojournaliste Carine van Santen… 

Toch aan het denken gezet over zwaarder straffen, dankzij ‘Gevangenismonologen’

De Utrechtse gevangenis aan het Wolvenplein staat soort van leeg. Iedereen die toevallig niet zelf een veroordeling achter de rug heeft, moet er voor de lol eens gaan kijken. Dat heb ik zelf twee jaar geleden gedaan bij een kunstproject over de surveillancemaatschappij. Toen ik dinsdag 17 oktober 2017 terugkeerde voor De Gevangenismonologen was de indruk nog steeds groot. De… 

Kassys speelt de blues (Over uitzichtloze depressie en een echte pizzakoerier)

Dat je een schoen aan kunt trekken. Maar ook niet. Dat het eigenlijk niet zoveel zin heeft om een schoen aan te trekken, als je hem later op de dag toch ook weer uit zult doen. Why bother? Waarom leven? Herkenbaar? Voor wie ooit in een dip zat wel. Theatergroep Kassys, onlangs nog wereldwijd een hit met ‘Total Eclipse of… 

‘Kruistocht’ van Artemis is toptheater dat elke leek tot liefhebber maakt.

Jetse Batelaan is zo’n beetje deze hele eeuw al bezig om het bijzonderste theater ter wereld te maken. Althans, van mijn wereld. Vaak met heel weinig woorden, altijd met een groot gevoel voor kale esthetiek en meestal sympathiek met een rare twist halverwege. Zijn laatste meesterwerk is een bewerking van Thea Beckmans Kruistocht in Spijkerbroek. Al moeten we minstens driekwart… 

100 miljoen erbij voor kunst. Maar dan wel het Wilhelmus zingen.

Het is gelukt. En dat terwijl we er hier werkelijk geen cent vertrouwen meer in hadden. Maar toch. Het staat er, in de financiële paragraaf van het Regeerakkoord ‘Vertrouwen in de toekomst’: ‘Intensivering van 0,1 mld euro ten behoeve van de culturele sector en historisch democratisch bewustzijn. (RA_631)’ Dat is 100 miljoen euro, en dat is precies wat een van… 

Museumvereniging goochelt met cijfers. (Waarom het fantastisch gaat met al onze musea)

Het gaat goed met de musea in Nederland. Vandaag kwam de Museumvereniging met een soort jaarverslag waarin dat overduidelijk werd gemaakt in tabellen en grafieken. Het bezoek neemt toe. Tussen 2015 en 2016 telde de sector 2,5 miljoen bezoeken meer. Vooral door buitenlandse toeristen. Tegelijkertijd draaien steeds meer musea met verlies. Volgens de Museumvereniging treft die negatieve balans nu voor… 

Fair Practice Code is bètaversie. (Waarom het nog lang onrustig blijft in de kunst)

De bezuinigingen op de kunstsubsidies zijn afgewenteld op de zwakste schouders. Minister Jet Bussemaker wond er in een van haar laatste publieke optredens geen doekjes om. ‘Ik heb vaak de veerkracht van de sector geprezen, en dat mogen we ook best vieren,’ verklaarde ze gisteren bij de presentatie van de Code Fair Practice, ‘maar ik zag ook dat gesubsidieerde instellingen… 

Sadettin Kırmızıyüz. Foto: Joost de Haast

Hollandse versie van The Wire verhuist van Rotterdam naar Den Haag

Het Nationale Toneel Theater maakt werk van de missie om de samenleving op de planken te brengen. The Nation, die waanzinnige marathon met Romana Vrede over een verdwijning in de Schilderswijk, en Mark Rietman, is dit najaar klaar. Wie dacht dat het daarna weer tijd werd voor een stukje gezapig retro-haagschecomediewerk heeft het verkeerd.  Er komt wel een klassieker aan in… 

Vijf weken lang Bambie in Utrecht? Zou zomaar de weg zijn naar een diverser cultuur

Nu we het toch over diversiteit hebben: binnen het dominant blanke theaterpubliek zit het ook vol met bubbels. Zo heb ik het de afgelopen twee weken maar eens op me laten inwerken hoe weinig overlap er zit tussen het publiek van de twee kunsttheaters in mijn stad, Utrecht. Althans: ik heb me even soort van ondergedompeld in de wereld van… 

Loungende toeschouwers in TivoliVredenburg (Foto: auteur)

Dichters zijn de sterren in zinderende #Nacht17 (waarom editie 35 de beste was)

Laat je niet belazeren door de getallen. De verkoopcijfers en oplages van dichtbundels zeggen helemaal niets over de populariteit van poëzie in Nederland. Dat blijkt niet alleen uit onderzoek. Je kunt het ook gewoon concluderen uit het feit dat er een Nacht van de Poëzie bestaat in Nederland. Zaterdag 16 september werd dit fenomeen dus 35. Van de recente edities… 

De theaterwereld is verdeeld, maar niet divers. Een oproep aan auteurs.

Deze week werden alvast twee dingen duidelijk over de Nederlandse theaterwereld. Een: het thema diversiteit staat eindelijk echt op de kaart en twee: de toneelwereld, hoe klein ook, is hopeloos verdeeld. Tijdens Het Theaterfestival waren er twee debatten/ meetings/ symposia over het gebrek aan diversiteit in het theater. De een op maandag, de ander op donderdag. Beetje veel in één… 

Klein Cultureel Lidmaatschap
175 / 12 Maanden
Bij omzet minder dan 250.000 per jaar.
Zelf persberichten (laten) plaatsen
Cultureel Lidmaatschap
360 / Jaar
Voor culturele organisaties
Zelf persberichten (laten) plaatsen
Samenwerking
Privé Lidmaatschap
50 / Jaar
Voor natuurlijke personen en zzp’ers.
Exclusieve archieven
Eigen mastodon account op onze instance
nl_NLNederlands