Hij heeft het bijzonder bewonderenswaardige vermogen om dat wat je al iedere dag leest op de voorpagina van de krant en hoort in de schaarse talkshows op tv, in een paar honderd woorden te herhalen. Maar dan niet iets grootser geformuleerd. Bewonderenswaardig beter geformuleerd, met een paar uitdrukkingen waarvan je niet eens wist dat je ze kon kennen. En liever niet met nieuwe gedachten erbij. dat leidt maar af. En dan heb ik het niet eens over Peter Pannekoek, die dit laatste seizoen Zomergasten eind juli aftrapte met een televisie-avond vol bewonderenswaardige personen.
Peter Pannekoek was kleinkunst. Kruimelwerk. Gisteravond was het de memorabele beurt aan aan de best formulerende auteur van huidige tijdsgewricht, de man die altijd een boek meer gelezen heeft dan jij en die in minstens tien onbekende landen meer op reis is geweest dan je buurman: Tommy Wieringa. Het werd een bijzondere avond.
Enige vrouw
Het was al bekend dat Tommy Wieringa geen onzekerheid kent. Wie na de vorige Zomergasten-avond een beetje iebel werd van al die oprechte twijfel en verwondering van Merel Pauw, kon zijn hart ophalen. Op 16 augustus 2026 heeft Tommy Wieringa alles uitgelegd aan Janine Abbring en antwoord gegeven op alle vragen die ze, vanwege het interviewformat van het programma, mocht stellen.
Janine Abbring was de enige vrouw van de avond. Ze hield bewonderenswaardig lang stand. Ze zal van alles hebben gedacht, maar wist haar woorden te wegen, op die schaarse momenten dat de man tegenover haar ruimte bood voor een kleine tussenwerping. Ze wist zich in gezelschap van de puberdochters van Wieringa, die na een fase van kinderlijke vuilbekkerij de order hadden gekregen dat ze dan wel alles mochten denken, nee, móesten denken, maar dat ze hun woorden moesten wegen. Heel. Goed. Wegen.
Steeksleutels
Kleinkunstenaar Peter Pannekoek wilde het woord bewondering niet horen, toen Abbring in de slotfase van zijn avond daarmee zijn programma wilde samenvatten. Grootschrijver Wieringa had een programma samengesteld dat uitsluitend bestond uit bewondering. Van de meester van het korte schrijven, A.L. Snijders, tot de Oekraïener van wie we de ledematen afgerukt zagen worden, vlak voor het slapengaan: Tommy Wieringa bewondert deze mannen die doen wat wat mannen horen te doen, zoals ook de bewonderde Joost Conijn die zelf een vliegtuig bouwde.
Mannen discussiëren over steeksleutels en baco’s, schoppen tegen dingen aan waar rook uit bulkt en die herrie maken. Of die stroborstels als wenkbrauwen hebben. Wieringa bewondert ze. Grenzeloos. Hij neemt ook dingen van ze over, zoals de toon van A.L. Snijders en het idee van een vliegmasjien van Conijn, dat een rol speelde in Joe Speedboat, zijn bewonderenswaardige roman over een bewonderenswaardige held. Mannen vechten ook tegen monsters, en in De Rus hebben we het ideale afschrikwekkende monster gevonden. Voor twijfel is in de loopgraaf geen tijd. Voor reflectie ook niet.
Tijdgeest
Zou het iets met de tijdgeest te maken hebben dat we nu al twee mannen in Zomergasten hebben gehad, die hun zelfrespect ontlenen aan het bewonderen van andere mannen? Wie kan bewonderen, wordt zelf vast ook bewonderd, moet de gedachte zijn, en als niemand anders het doet, dan straalt de bewondering die jouw gezelschap afdwingt toch ook een beetje op jou af. Zoiets?
Is het de koudegrondpsycholoog in mij, die in de lichaamstaal van Wieringa, die de avond triomfantelijk achterover met de armen over elkaar of juist voorover met een vaderlijke zorgzaamheid doorbracht, iets heel kleins en kwetsbaars hoopte te zien? Uiteindelijk zag ik vooral iets in de blik van Janine Abbring waarvan ik medelijden kreeg: totale, absolute verbijstering.
Hier identificeerden we ons vooral met de hond van Janine Abbring, waarnaar Wieringa aan het begin van de uitzending even weinig liefdevol verwees. Het bewonderenswaardig rustige teefje heeft geen moment opgekeken.



