Toezicht in de culturele sector ontspoort niet door gebrek aan regels, maar door machtsongelijkheid, gebrek aan transparantie en het ontbreken van corrigerende tegenmacht. Inzichten uit de recente rapporten en adviezen en de bijeenkomst in de Nieuwe Kerk op 16 januari naar aanleiding van het rapport van Ex en Van Manen.
Artistieke vrijheid is een van de pijlers onder onze democratische rechtsstaat. Ze heeft een essentiële functie in een open samenleving. Daarom moet die vrijheid actief worden gekoesterd en beschermd. De Raad voor Cultuur stelt in zijn advies Maken (z)onder druk dat hier een taak ligt voor de politiek, de sector en het onderwijs. Zo kan artistieke vrijheid een wettelijke verankering krijgen... Lees verder
‘Ik ben opgevoed met de bijbelvertaling uit 1951, maar ook blij dat er sindsdien vertalingen zijn verschenen waarin nieuwe woorden zijn gevonden.’ Aldus Gouke Moes, dubbel-demissionair minister van OCW. Met deze interessante formulering reageerde hij tijdens het wetgevingsoverleg Cultuur op de vraag van PVV-kamerlid Bosma, die wilde weten wat Moes vond van het verschijnsel ‘sensitivity reader’... Lees verder
Als de overheid meer private bijdragen aan de culturele sector wil stimuleren, moet ze zelf het goede voorbeeld geven en het belang van cultuur financieel kracht bijzetten. In de afgelopen twintig jaar zijn de overheidsuitgaven voor kunst en cultuur gedaald in vergelijking met de economische groei en inflatie. In diezelfde periode zijn private bijdragen min of meer gelijk gebleven. De eerdere... Lees verder
“Een subsidiestelsel dat uitsluitend kijkt naar individuele aanvragen, loopt het risico scheef te groeien. Regio’s, genres, functies of doelgroepen kunnen buiten beeld raken zonder dat dit een bewuste keuze is.” Adviesbureau Blueyard wil meer overzicht en een meer integrale visie op de subsidieverdeling. In een artikel op de eigen site analyseren directeur Jurriaan Rammeloo, oud... Lees verder
“Het kabinetsvoorstel om wettelijk ruimte te maken voor langer lopende cultuursubsidies is goed voor de innovatieve kracht van de sector. Het geeft meer ruimte om nieuwe wegen in te slaan en zo cultuur meer van en voor iedereen maken”. Dat laat voorzitter Kristel Baele van de Raad voor Cultuur vandaag weten in reactie op de kabinetsplannen om subsidieperiode voor cultuur te verlengen... Lees verder
De Code Cultural Governance, in 1998 mede bedacht door serieel directeur en toezichthouder Melle Daamen, en daarna, sinds 2006, meerdere keren aangepast en gewijzigd, is door de Raad voor Cultuur naar de prullenbak verwezen. Volgens de Raad, onder voorzitterschap van Kristel Baele, moet de code niet worden bijgewerkt, maar fundamenteel heruitgevonden. In het op dinsdag 24 september gepresenteerde... Lees verder
Het toezicht op organisaties in de culturele sector kan en moet beter. Dat schrijft de Raad voor Cultuur in het vandaag gepresenteerde advies: “Toezicht in de culturele sector: een kunst apart”. Het advies bevat een integrale aanpak met aanbevelingen aan het ministerie van OCW, subsidieverstrekkers, brancheverenigingen, culturele organisaties en toezichthouders zelf. Veel Raden van... Lees verder
Nieuwsbericht | 22-09-2025 | 11:55 Vrijdag 19 september heeft Museum Panorama Mesdag haar collectie en gebouw overgedragen aan de Staat der Nederlanden. Het museum heeft nu een wettelijke taak gekregen om de collectie en het gebouw te beheren en voor het publiek toegankelijk te houden. Om die taak uit te voeren zal vanaf 2026 het Rijk het museum financieren in het kader van de Erfgoedwet. In... Lees verder
Vandaag is het Werkprogramma 2025-2026 van de Raad voor Cultuur gepubliceerd. De Raad voor Cultuur is het wettelijke onafhankelijk adviesorgaan van regering en parlement op het terrein van cultuur, erfgoed, de creatieve sector en media. Met zijn adviezen bewaakt en bevordert de raad een rijk cultureel leven en een veelzijdig media-aanbod. De raad brengt dit jaar nog adviezen uit over... Lees verder
Als cultureel strateeg werk ik al jaren op het snijvlak van beleid en praktijk. In 2024 besloot ik me vergaand te verdiepen in de amateurmuziek: een domein waar ik als klarinettist persoonlijk aan verbonden ben, maar dat in beleid vaak slechts zijdelings wordt erkend. Wat begon als een praktijkverkenning werd al snel een strategische deep dive, waarin ik stuitte op een spanningsveld dat veel... Lees verder
De Raad voor Cultuur heeft op verzoek van minister Bruins van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap advies uitgebracht over het concept Aanwijzingsprogramma voor twaalf rijksmonumenten uit de periode 1965–1990, ook wel bekend als Post 65. In deze jaren werden in Nederland maar liefst vier miljoen objecten gerealiseerd. Veel gebouwen en gebieden uit deze tijd staan nu onder druk door... Lees verder
Op donderdag en vrijdag 19 en 20 juni bracht de Raad voor Cultuur een werkbezoek aan de culturele sector in de Provincie Friesland. Diverse culturele initiatieven, voorstellingen en instellingen in de provincie werden bezocht. De raad ging het gesprek aan met makers, instellingen en bestuurders over wat er goed gaat en waar het beter kan. Het bezoek is er een in een reeks, waarin de raad zijn... Lees verder
Voorzitter van de Raad voor Cultuur Kristel Baele is toegetreden tot de International Advisory Board (IABx) 2025 van de gemeente Rotterdam. Deze adviesraad bestaat uit internationale experts op het gebied van stedelijke ontwikkeling, cultuur en bestuur, en adviseert de stad over langetermijnvraagstukken die raken aan een veerkrachtige, inclusieve en duurzame stedelijke toekomst. De... Lees verder
De Raad voor Cultuur adviseert om de subsidieperiode voor culturele instellingen en fondsen structureel aan te passen van vier naar acht jaar. Dit biedt meer ruimte voor artistieke vernieuwing en stimuleert samenwerking en verdieping. Ook verlaagt het de administratieve lasten en versterkt het de positie van instellingen als samenwerkingspartner voor cofinanciering en nieuwe initiatieven. Naast... Lees verder
De Raad voor Cultuur is verheugd om te kunnen melden dat dr. Rien Fraanje per 1 augustus 2025 is benoemd tot secretaris-directeur van de raad. In deze functie geeft hij leiding aan het bureau dat de raad ondersteunt op het terrein van kunst, cultuur, erfgoed, media en ontwerp; als secretaris ondersteunt hij de raad bij zijn adviserende taak aan regering en parlement. Rien Fraanje is op dit moment... Lees verder
De Raad voor Cultuur onderschrijft de noodzaak tot ingrijpende aanpassingen van het publieke omroepbestel en is positief over de door het kabinet voorgestelde koers. Wel geeft de raad een aantal aandachtspunten mee voor de verdere uitwerking, zoals hoe het wettelijke takenpakket van de NTR op een zorgvuldige wijze gewaarborgd kan worden. Dat staat in een brief aan minister Eppo Bruins van... Lees verder
Investeren in culturele broedplaatsen draagt bij aan het regionale vestigingsklimaat voor inwoners en bedrijven. Dat heeft de voorzitter van de Raad voor Cultuur Kristel Baele afgelopen weekend gezegd bij de opening van de nieuwe broedplaats ‘Nesse’ in de gemeente Terneuzen. In haar speech brak zij een lans om te blijven investeren in laagdrempelige culturele voorzieningen in... Lees verder
“Laten we samen verder bouwen aan een culturele en creatieve sector die blijft verbinden en vernieuwen”. Met deze oproep opent voorzitter Kristel Baele het online jaarverslag 2024 van de Raad voor Cultuur, dat vandaag is gepubliceerd. In haar voorwoord staat ze stil bij de uitdagingen waar instellingen, kunstenaars, makers en publiek het afgelopen jaar voor stonden. Zo noemt ze de... Lees verder
De Raad voor Cultuur start een adviestraject over hoe de financiering van de cultuursector breder en duurzamer kan worden. Hiervoor is de adviescommissie Financiering ingesteld. Deze commissie onderzoekt hoe de afstemming tussen publieke en private financiering beter kan worden georganiseerd en welke drempels overheden, financiers en culturele instellingen ervaren bij het aantrekken van privaat... Lees verder
De Raad voor Cultuur volgt de komende jaren hoe gesubsidieerde culturele instellingen binnen de Culturele basisinfrastructuur (BIS) hun plannen uitvoeren. Dit doen we met 17 monitorcommissies, bestaande uit ruim honderd experts uit het culturele veld. De opgedane inzichten helpen de raad om de instellingen te volgen, trends en ontwikkelingen te duiden en dragen bij aan een goed functionerend... Lees verder
De Raad voor Cultuur start een adviestraject over de artistieke vrijheid. Aanleiding zijn signalen uit de kunstsector dat de veiligheid en artistieke vrijheid soms onder druk staan. De raad heeft hiertoe een adviescommissie ingesteld. Deze commissie onderzoekt de achtergronden van de problematiek en komt tot aanbevelingen over hoe de artistieke vrijheid in de praktijk beter gewaarborgd kan worden... Lees verder
Het beeld was een beetje Da Vinci. Aan een lange tafel zaten ze in mooi licht en het ging over weemoed en dreiging. Dit was op 1 februari 2025 in het Amsterdamse Debatcentrum De Balie het toneel van Laatste Avondmaal. Ter kruisiging: een aantal theatergroepen waarmee ik ben groot gegroeid. ‘t Barre Land gebroederlijk naast De Warme Winkel, Orkater naast Discordia, Ita naast Rast. Ze zaten voor... Lees verder
De Raad voor Cultuur is van start gegaan met een adviestraject over toezicht in de culturele en creatieve sector. Met zijn commissie Governance onderzoekt de raad hoe intern toezicht kan worden verbeterd, zodat organisaties duurzaam kunnen functioneren en hun positie kunnen versterken. Het advies wordt naar verwachting rond de zomer van 2025 gepresenteerd. Waarom dit advies? Toezicht in de... Lees verder
De publieksversie van het advies ‘Toegang tot cultuur; op weg naar een nieuw bestel in 2029’ heeft een gouden International Creative Media Award gewonnen. Deze prijs, in de categorie “Visual Storytelling, Alternative Storytelling”, erkent de creatieve en toegankelijke presentatie van het advies, waarin het gedachtegoed van kunst en cultuur voor iedereen centraal staat. De prijs wordt uitgereikt... Lees verder
Je moet ingelogd zijn om een reactie te plaatsen.