“Waarom zou je ‘s morgens opstaan en je niet suïcideren?” Goeie vraag voor een psychiater en het was maar één van de talloze opmerkelijke momenten tijdens de allerlaatste uitzending van Zomergasten, op 30 augustus 2026. Misschien door geen ‘kwartaaldrinker’ te worden en het te houden bij een paar light-ipa’s per dag? Voor de geestelijke gezondheid? Jim van Os, beroemd en voor sommigen berucht psychiater, zorgde ervoor dat deze finale nog lang zal naklinken. Daarbij heeft hij heel veel te danken aan zijn gesprekspartner: Janine Abbring.
Haar vriend, Nieuwsuur-presentator Jeroen Wollaars, noemt haar ‘Het Groningse Klaphek’, omdat ze zo goed dicht kan slaan, terwijl ze doorgaans zo open is als wat. Ze bekende dit al vrij vroeg in het gesprek met Jim van Os, een psychiater met een intrigerende uitstraling. Licht onzeker, maar met een sterke focus op zijn tafelgenoot, waarbij hij lijkt te worstelen tegen de natuurlijke charme die van hem uit lijkt te gaan.
Vader
Freud, inmiddels tamelijk verguisd als zielenduider, zou daarover vast interessante dingen hebben opgemerkt. Want Jims vader maakte volop gebruik van zijn charme, vertelde Jim. Iets wat in de jaren zeventig kennelijk gebruik was onder gynaecologen. Volgens Jim werd je destijds vrouwenarts om te kunnen womanizen. Of hier en daar wat zaad in te zetten als het bij de reguliere behandeling van onvruchtbaarheid ‘niet kwam opdagen’.
Inmiddels dus ook een halfbroer en -zus rijker is hij weinig lovend over zijn vader, die zijn trauma over zijn indische verleden verwerkte door ‘kwartaaldrinker’ te zijn, wat inhield dat hij elke drie maanden veranderde van een nuchtere arts in een dronken alcoholist.
Talent
Maar, genoeg over zijn vader, en eigenlijk ook genoeg over Jim van Os. Laten we het over Janine hebben. Want deze laatste aflevering was opnieuw een toonbeeld van haar talent. Het ging in onze zomergastenrecensies vaak over falende interviewers, die meer bezig waren met hun eigen prestatie, dan met het gesprek. Dat waren niet alleen mannen, zoals Theo Maassen, maar ook een vrouw als Griet Op de Beeck faalde al in de basis: luisteren.
En Janine kan dus luisteren. Zichtbaar luisteren, met een gezicht dat boekdelen spreekt, en heel vaak de verbazing of verwondering vertaalt die je als kijker ook voelt. Alleen daardoor was de uitzending met de gebenedijd orerende Tommy Wieringa door te komen. Nu in gesprek met Jim van Os, een man die zijn best deed om niet al te alwetend over te komen, maar toch nog vol jargon zat, deed Abbring wat een goede interviewer hoort te doen: in gewone taal samenvatten wat haar gesprekspartner zei, en daarop doorvragen.
Schouwburg
LSD heet dat in interviewtrainerstaal: Luisteren, Samenvatten en Doorvragen. Consequent toegepast zoals bij Abbrings Zomergasten, wekt dat hallucinant en geestverruimend. Daarmee maakt ze ook duidelijk wat een gemis het stoppen van Zomergasten zal betekenen voor de nationale televisie. Natuurlijk: 250.000 kijkers is voor omroepbazen een lachertje, maar een beetje schouwburg haalt zoveel publiek in een heel jaar met moeite binnen. Niks om je voor te schamen.
Bijna veertig jaar lang kwam zes zondagavonden per jaar een deel van Nederland tot rust. Een rust die een jaar of 15 verstoord werd doordat zeker sociaal netwerk een tweede scherm wilde zijn, maar de laatste paar jaar werd dat weer totaal irrelevant. We kozen er weer voor om te luisteren en te kijken en niet na elke quote ons eigen poepje te leggen. Het is veel leuker op de maandag erna, met ook voor deze bescheiden website bezoekcijfers die die van de uitzending zelf benaderden.
Hondje
Natuurlijk staan de datacenters van big tech vol met pod- en videocasts waarin mensen de meest interessante gesprekken met elkaar hebben, soms nog veel langer dan de drie uur die we reserveerden voor Zomergasten, maar op internet ontbeer je de collectiviteit. Je luistert in je eentje, terwijl je je hond en groetende voorbijgangers negeert bij het uitlaten.
We gaan Janine en haar hondje vreselijk missen.
Nederlands 
English (UK) 
Français 