Beter staand sterven dan knielend leven. De uitspraak ligt vers in het geheugen na de moord in de Lange Leidse Dwarsstraat, als mantra in de lofzangen op Peter R de Vries, diens onverschrokkenheid, non-conformisme, rechtlijnigheid en eerlijkheid. Deze zelfde uitspraak springt al uit de eerste alinea’s van de inleiding op de biografie van dichter Jef Last, geschreven door Rudi Wester.1 Treffender... Lees verder
We’ll never let you down: eerbetoon aan legendarische celliste Jacqueline Du Pré
In 1987 bezweek de Britse cellolegende Jacqueline Du Pré aan multiple sclerose, 42 jaar oud. Hoewel ze al vijftien jaar geen concerten meer had gespeeld spoelde er een golf van verdriet over de wereld. In haar korte carrière had ze meer bereikt dan menig ander musicus in zijn of haar hele leven.
Waarom dit boek ineens onheilspellend veel doet denken aan de situatie in Italië nu: ‘Alles wat ik in mijn boek beschrijf, gebeurt wel ergens op deze wereld.’
Nu het noorden van Italië vanwege corona van de buitenwereld is afgesloten en steeds desolater oogt, moeten we terugdenken aan een interview dat we enkele jaren geleden hadden met schrijver Davide Longo over zijn boek De verticale man. Een boek à la The Road van Cormac McCarthy, waarin Longo een desolate wereld schetst die drastisch is veranderd ten gevolge van een gebeurtenis van buitenaf. Wat... Lees verder
Reinbert is dood, leve Reinbert!
‘Ik sta met je op en ik ga met je naar bed,’ zei ik schertsend. We stonden in zijn keukentje, waar hij koffie voor zichzelf zette en thee voor mij. De grote schrikogen van Reinbert vertelden dat mijn ironische opmerking was geland in de onvruchtbare aarde van zijn dodelijke ernst. – Het was niet het eerste en niet het laatste misverstand tussen biograaf en gebiografeerde. Het zal ergens in 2008... Lees verder
7 redenen om de romans van Elsschot te (her)lezen
Met zijn nieuwe boek De ontdekking van Elsschot wil Elsschot-biograaf Vic van de Reijt heel Nederland aan het lezen van Elsschots boeken krijgen. Zeven redenen waarom die klassiekers tijdloos leuk zijn. 1. Je kunt elk boek van Elsschot in één dag uitlezen ‘In 1970 kocht ik zijn Verzameld werk voor negen gulden, ik weet het nog goed. In de tijd dat ik studeerde was Louis Couperus de grootste... Lees verder
Bij de dood van een leraar (over Wil Hildebrand en het lot van de theaterwetenschapper)
Bij leren gaat het minder om wat je leert, dan van wie je het leert. Niet dat wat je leert niet van belang is, maar je leert nu eenmaal meer van een bevlogen mens dan van een een leraar die zijn lijstje afwerkt. Gelukkig heb ik veel goede leraren gehad. Sommige daarvan zijn inmiddels dement of dood, met vrijwel allemaal is het contact verbroken. Wat dan overblijft is de lesstof. Wil Hildebrand... Lees verder
Another day of life: een filmervaring die nog lang na het verlaten van het filmhuis onderhuids blijft irriteren.
Het blijft wonderlijk hoeveel emotie intelligente animatie kan genereren. In Another day of life (vanaf 14 maart in de bioscoop) wordt de Angolese verslaggeving door de legendarische Poolse journalist Ryszard Kapuściński groots in getekende beelden gevat. In combinatie met live footage en welgekozen archiefmateriaal levert dat een hellevaart van 85 minuten op die op meerdere niveau’s valt... Lees verder
Vloekend en tierend een teder gedichtje tikken. Biografe Elsbeth Etty toont Willem Wilmink in al zijn complexiteit
Zo goed en vlot als het schrijven van gedichten en liedjes hem afging, zo moeizaam viel het dagelijks leven hem. Schrijver Willem Wilmink groeide uit tot een Twentse volksheld, maar bleef in zijn hart een kind, zo blijkt uit de biografie van literair criticus Elsbeth Etty. ‘Iemand die, aldus zijn beste vriend Herman Finkers, niet eens een schaar kon vasthouden.’ Met mededogen, maar ook kritisch... Lees verder
Waarom je ‘Im wunderschönen Monat Mai’ in Paradiso niet mag missen
Woensdag 16 januari presenteert Reinbert de Leeuw in Paradiso zijn cyclus Im wunderschönen Monat Mai. Een unieke kans hem nog eens aan het werk te zien in zijn wereldwijd geloofde meesterwerk. In 2003 verraste hij vriend en vijand met deze op liederen van Schumann en Schubert geïnspireerde compositie. Was dat niet vloeken in de kerk? Arnold Schönberg had de romantiek begin twintigste eeuw immers... Lees verder
Reinbert de Leeuw op zijn 80e verjaardag overladen met eerbewijzen
Begeleid door Asko|Schönberg zingt Katja Herbers delen uit Im wunderschönen Monat Mai, Reinberts bewerking van klassiekers van Schubert en Schumann. De schrijnende teksten krijgen een geestige twist in het laatste lied. In ‘Röslein auf der Heiden’ is niet het breekbare bloempje uit het origineel maar Reinbert zelf het ‘slachtoffer’. “Und der wilde Knabe brach Reinbert auf der Heiden;... Lees verder
Waarom ik plots de schrijvers miste in Den Bosch @tfboulevard
Meestal als ik iemand spreek die zich toneelschrijver noemt, zegt deze ‘slechts’ leverancier te zijn van een ‘halfproduct’. Dat antwoord krijg ik nooit van een jonge acteur, en al helemaal nooit van een regisseur. Zij zijn het die theater maken van de halfproducten die geleverd worden door schrijvers. Acteurs en regisseurs laten zich liever aanspreken als ‘theatermaker’. Niks mis mee. Zolang dat... Lees verder
Sedje Hémon toverde muziek uit schilderijen
De naam van Sedje Hémon (1923-2011) zal niet bij iedereen onmiddellijk een belletje doen rinkelen. Zij was een van de eerste kunstenaars die multidisciplinair werkte, door composities te baseren op haar eigen schilderijen. Haar schilderij-partituren werden recent getoond tijdens Documenta 14 in Kassel en Athene, maar haar muziek is al bijna 4 decennia niet meer uitgevoerd. Het Haagse Ensemble... Lees verder
Peter Brook: alles in het universum kan buitengewoon zijn.
Begin jaren 90 zit ik in een kleine zaal in The National Theatre in Londen. Voor de voorstelling begint vraagt iemand op het toneel of je de bezoekers naast je wilt begroeten. Dat zorgt direct voor een andere, intiemere dynamiek in de zaal. Op een strak toneel met slechts enkele attributen staan vier acteurs en een Arabische musicus. Yoshi Oida uit Japan, Sotegui Kouyaté uit Burkina Faso, Maurice... Lees verder
Toneelschrijvers en cultuurverkenning (3): ’Hedendaagse musical, een nieuwe traditie onder schrijvers?’
Op 25 januari 2018 zijn de Musical Awards uitgereikt met, zoals we gewend zijn, veel vertaalde heropvoeringen en geijkt repertoire. Ook viel op dat er waardering is voor nieuw Nederlands werk. Menig schrijver zal juichend op de bank hebben gezeten toen ‘Was Getekend, Annie M.G. Schmidt’ in de prijzen viel. Belooft dat iets voor de toekomst? Kan de hedendaagse (kleine) musical een traditie worden... Lees verder
Filmtip: In Le Redoutable zit een running gag die te leuk is om te verklappen. (en waarom ik nu eindelijk Godards La Chinoise wil zien)
Met lef en gevoel voor humor verfilmde Michel Hazanavicius de artistieke crisis van beeldenstormend cineast Jean-Luc Godard. Een bevrijdend levenslustige ode aan een moeilijk genie in de vorm van een tragische liefdesgeschiedenis. En natuurlijk ook Godard herzien in EYE.
Het lijstje van onze lezers. Wat we allemaal nooit mogen vergeten van 2017.
Nou hebben we het hier niet zo op hypes en tradities, maar toch. De donkere dagen rond kerst zijn dit jaar wel erg donker, dus waarom niet iets met lijstjes. Dit jaar even geen lijstje van de redactie met toppers, maar willekeurige inzendingen van willekeurige lezers, in willekeurige, zij het licht alfabetische volgorde. Motto van de lezersvraag was: welke dingen van 2017 mogen we beslist niet... Lees verder
Mirjam Koen, Adorno, waarom in godsnaam theater over Adorno?!
Beethoven en Bach brachten de ware muziek. Karl-Heinz Stockhausen de toekomst. De rest, van Beatles tot hoempa, was ‘jazz’, commercieel kapitalistisch en dus verderfelijk. Heel in het kort is dit waarvan we Theodor Adorno zouden moeten kennen. Paul R. Kooij speelt nu deze kunstfilosofische scherprechter in een voorstelling van Mirjam Koen. Net nu de mede op Adorno’s denken... Lees verder
Brok in de keel dankzij Loes Luca. Scheveningen zingt weer in ‘Harde Handen’
Het Zuiderstrandtheater heeft het mooi voor elkaar. Toen het theater aan de kust gebouwd werd, was er veel verzet en gemopper van Scheveningers. ‘Die bunker’ werd het genoemd. Maar met de (reprise) hit ‘Harde Handen’, vrij naar Heijermans ‘Op hoop van Zegen’, raakt deze eigen productie een gevoelige snaar. Voor en door Scheveningen Op Scheveningen is veel veranderd. Het vissersdorp met het geluid... Lees verder
Reinbert de Leeuw dirigeert Kurtág op historische cd-box
De driedelige cd-box met koor- en ensemblewerken van György Kurtág is in één woord overweldigend. Diens zieldoorklievende klanken worden subliem vertolkt door Reinbert de Leeuw c.s. Ook de opname is onberispelijk. Deze box is nu al historisch, een monument voor de Hongaarse grootmeester, die afgelopen februari 91 werd. Kurtágs existentialistische muziek werd al vanaf midden jaren ‘70 in ons land... Lees verder
Forbidden Music Regained: webarchief van vervolgde componisten
Woensdag 20 juni lanceerde Kajsa Ollongren de website Forbidden Music Regained in de Uilenburgersjoel in Amsterdam. De hoofdstedelijke loco-burgemeester en wethouder cultuur citeerde ruimtevaarder Neil Armstrong en noemde het project ‘a giant step for mankind’. Ze vervolgde: ‘De website is ook belangrijk voor de stad Amsterdam, want we kunnen en mogen niet vergeten wat zeventig... Lees verder
Waarom Jeroen van Merwijk je graag ontvangt in zijn atelier: ‘Cabaretier zijn is geen vak.’
‘Iedereen heeft een Appel. Iedereen heeft een Corneille. Niemand heeft een Van Merwijk. Dus is de vraag of Van Merwijk wel goed is. Dat weet niemand. Dan is het de uitdaging dat een paar grote mensen een Van Merwijk gaan kopen. Daarna wil iedereen een Van Merwijk hebben. Als dat gebeurt ga ik weer ander werk maken, want ik wil niet achterover hangen en voor de marktwerking aan een stijl... Lees verder
Over botox, nachtmerries en humor: 8 levensvragen aan Tatiana de Rosnay
De roman Haar naam was Sarah (negen miljoen verkochte exemplaren) maakte Tatiana de Rosnay wereldberoemd. In Parijs draagt ze zelfs een pruik als ze niet herkend wil worden. Dat ze kampte met anorexia hield ze jarenlang geheim. [bol_product_links block_id=”bol_592be29ab4765_selected-products” products=”9200000075700087,1001004010207707,9200000077515228,9200000011255053″... Lees verder
Nelleke Noordervliet: ‘Val het leven aan zolang je kunt.’ (podcast)
In Aan het eind van de dag, de nieuwe roman van Nelleke Noordervliet[ref]Nelleke Noordervliet (1945) debuteerde in 1987 met de roman Tine of de dalen waar het leven woont. Daarna schreef ze vele romans, novellen, verhalen, essays, toneel en columns. Ook bekleedt zij diverse bestuurlijke functies binnen de culturele sector.[/ref], is zeventiger Katharina Mercedes Donker aan het woord. Deze ex... Lees verder
Regisseur Krzysztov Warlikowski: ‘Ik bekijk Wozzeck door de ogen van zijn zoon’
‘Hoe kleiner de gemeenschap hoe bekrompener de geest’, zegt Krzysztof Warlikowski. De Poolse regisseur maakt deze maand zijn debuut bij De Nationale Opera met Wozzeck van Alban Berg. Het is de tweede keer dat hij dit iconische werk van de twintigste eeuw onder handen neemt. Hiertoe put hij uit zijn eigen ervaringen tijdens zijn jeugd in Stettin. Het is uitzonderlijk dat hij de uitnodiging aannam... Lees verder
Zijn we nog wel in staat een echte mening te hebben?
Ik las de biografie van Jacob Israel De Haan, Onrust, door Jan Fontijn. Schrijver en regisseur Gerardjan Rijnders baseerde Salaam Jeruzalem op deze biografie. Het is deze toneeltekst, gespeeld door De Nieuw Amsterdam, die me pas echt laat beseffen hoe dringend het is zo’n bijna vergeten figuur als De Haan te laten spreken. Jacob Israël De Haan kegelde taboes omver, vocht hartstochtelijk voor een... Lees verder





Je moet ingelogd zijn om een reactie te plaatsen.